Begrippen Z                                                                                                                                               <laatst bijgewerkt:  2016-01-03>
Z
De letter Z wordt in de elektrotechniek gebruikt om een impedantie aan te duiden. Impedantie is een soort weerstand waarbij er nadrukkelijk rekening gehouden wordt met de faseverschuiving tussen stroom en spanning.
Wiskundig wordt de impedantie aangeduid met een complex getal. Zie de letter J.

Zelfinductie
Een soort weerstand die de elektrische stroom ondervindt t.g.v. magnetische inductie. Neemt toe bij toenemende frequentie.
De zelfinductie wordt opgegeven in Henry of een fractie daarvan mH, µH e.d.
Het ding is meestal een spoel, al of niet met een ijzer- of ferrietkern. Een rechte draad heeft een zelfinductie van ca. 1
µH.

Zener, zener diode
Een speciaal type diode die veelal wordt gebruikt als een spanningsstabilisatie element. 
De bijzondere eigenschap van de zener diode is dat als je er een stroom door stuurt in sper-richting, er een tamelijk stabiele spanning ontstaat.
De zener diode wordt veelvuldig gebruikt als spannings-referentie.

Zilver
Half edel metaal. De elektrische soortelijke weerstand is 16.3 E-9 Ohm meter, ietsje minder dan die van koper.
Chemisch symbool: Ag, van Argentium.
Het wordt o.m. gebruikt als contact materiaal bij schakelaars, vooral omdat het oxide geleidend is.
Het gebruik van zilver in signaal- of luidspreker kabels heeft geen enkele zin. Dit wordt slechts gepropageerd door een aantal hobbyisten zonder kennis van zaken, die andere soortgenoten napraten. (En natuurlijk door fabrikanten die hier handel in zien)

Zilversoldeer
Zie solderen.


Zobel
, zobel netwerk
Uitspraak: Zobčl.
Een Zobel netwerk wordt wel eens parallel aan een luidspreker gezet om de zelfinductie van de luidspreker te elimineren. Het samenstel gedraagt zich voor hoge frequenties "Ohms".
Dit geeft een geringere kans op problemen met de HF stabiliteit van de versterker, en in sommige gevallen werkt het wisselfilter ook iets nauwkeuriger. (bij de berekening van wisselfilters wordt de luidspreker meestal als "Ohms" verondersteld en dat is 'ie zeer zeker niet).
Een Zobel netwerk bestaat meestal uit een serieschakeling van een weerstand ter grootte van de nominale impedantie van de luidspreker (bijv. 8 Ohm) en een condensator.
De waarde van de condensator kan als volgt berekend worden:  C = L(e) / R2.  C in Farad, L in Henry en R in Ohm.

Zuigkring
Een afstemkring die bedoeld is om een bepaald frequentie gebied "weg te zuigen", beter gezegd kort te sluiten.
Wordt wel eens toegepast in wisselfilters.
Een zuigkring is een serieschakeling van een zelfinductie en een capaciteit. Een dergelijke serie resonator heeft een zeer lage impedantie bij resonatie..

Zuurstof, Zuurstof vrij koper
De chemische aanduiding van zuurstof is O van Oxigenium. Element nummer 8.
Zuurstof is belangrijk voor het leven op aarde. De aardse atmosfeer (lucht) bevat ca. 20% zuurstof; de rest is stikstof (Nitrogenium, element 7) en sporen van andere gassen, zoals kooldioxide (CO2) en vele andere.
Voor "zuurstofvrij" koper zie ook: koper.