De bewering

De werkelijkheid

Analoog is beter dan digitaal

Analoge opslag, transport en reproductie van geluid heeft zoveel nadelen dat  -indien het heden tendage uitgevonden was- niemand het zou kopen. Zie Analoog en digitaal

Buizen apparatuur klinkt beter, in ieder geval "karakteristiek"

Of een signaal door buizen of door transistoren versterkt wordt maakt niets uit in de kwaliteit of de klank van het geluid. Een goede buizenversterker is alleen veel duurder.
Buizen "klinken" alleen anders dan transistoren als je ze stuk gooit.

Als het om HiFi weergave gaat mogen versterkers en zo geen eigen "karakter" hebben. Het enige wat telt is een zo goed mogelijke getrouwheid aan het orgineel.

CD-spelers moeten zwaar en robuust uitgevoerd zijn en zeer stabiel opgesteld worden.

Deze gedachte is klakkeloos overgenomen van de vinyl-platenspeler waar dat inderdaad zo moet.

Het CD-systeem is verregaand ongevoelig voor trillingen.

Digitaal geluid klinkt scherp en hakkelig vanwege de "stapjes" waarin het geluid opgedeeld is.

Deze "hakkeltjes" bestaan echt, maar het zijn frequenties boven de gehoorgrens.

Ze worden bovendien in iedere CD-speler volledig weggefilterd.
Feit is dat als er een CD-versie uitkomt van een opname die eerder op vinyl verschenen is, er niet zelden een andere mix (mastering) gemaakt wordt. En dat kan klankmatig flink anders uitpakken....

E

Filter. Het is beslist nodig om een netfiter te gebruiken, omdat de storing vanuit het lichtnet de klank en de ruimtelijkheid nadelig beinvloeden.

Storing van buitenaf komt slechts sporadisch voor. Het manifesteert zich door allerlei bijgeluiden, vooral hoorbaar in stille passages.

Als je er echt last van hebt is er een serieus probleem, dat doorgaans niet met een los filter of een ander netsnoer verholpen kan worden.

De klank en de ruimtelijkheid van de weergave wordt nooit beinvloed door storing van buitenaf.

Gieten.

Ingieten van allerlei onderdelen in je elektronische apparatuur verbetert de weergave aanzienlijk.

Ingieten van- of het toepassen van smeerseltjes op elektronische componenten heeft geen enkel effect op de geluidskwaliteit. De garantie vervalt, en je mag hopen dat de onderdelen op den duur niet aangetast worden.

HiFi of High End?

HiFi is het streven naar een geluidskwaliteit waarbij je niet meer gehinderd wordt door gebreken aan je apparatuur.

Als  HighEnder hoor je altijd gebreken in je spullen, en zul je iedere investering als een enorme verbetering ervaren, op voorwaarde dat een andere High-Ender (met duurdere spullen, of schrijvend in een "vakblad") zegt dat het een verbetering is.

Inspelen. HiFi apparatuur moet eerst geruime tijd ingespeeld worden voordat het tot optimale prestaties komt.

Elektronische apparatuur hoeft nooit ingespeeld te worden.

Bij sommige (bas) luidsprekers verandert de veerkracht van de ophanging na enige tijd gebruik. M.i. moet de fabrikant dan voor een "intril" periode zorgen.

Jitter in digitale signalen moet beslist uitgebannen worden door een "jitter-killer"

In de huiskamer praktijk is de jitter altijd zo gering dat er geen enkel waarneembaar effect door ontstaat.
De meeste in de handel verkrijgbare "jitter-killers" zijn apparaatjes die slechts de flanksteiheid van het digitale signaal opkrikken. Daarmee wordt de jitter echter niet verminderd.  Het werkelijk onderdrukken van jitter is een aanzienlijke opgave die specialistische kennis vereist.

Kabels hebben grote invloed op de geluidskwaliteit. Je moet beslist topkwaliteit kopen.

Als de luidsprekerkabels te lang en te dun zijn treedt er een geringe verslechtering van het geluid op.

Voor signaal verbindingen voldoen de meegeleverde standaard kabeltjes -of die van de bouwmarkt- bijna altijd.

Alleen bij vinyl-platenspelers moet je oppassen, en ook bij zeer lange signaalkabels, voor hifi op zolder of in de studeerkamer. 
De geluids-claims van peperdure "interlinks" zijn regelrechte oplichterij.

Luisteren, luisteren en nog meer luisteren.

Door zorgvuldig luisteren kun je de verschillen tussen allerlei apparatuur en kabels goed horen.

Het menselijk gehoor is een tamelijk onbetrouwbaar en volstrekt ongecalibreerd meetinstrument dat zich gemakkelijk laat misleiden door o.m. zelfsuggestie.
Luisterproeven hebben alleen zin als ze blind uitgevoerd worden. Naarmate het te verwachten verschil kleiner is moet het aantal proeven en luisteraars opgevoerd worden om een redelijke statistische betrouwbaarheid te verkrijgen.

Magnetisme. Allerlei delen van je apparatuur raken na verloop van tijd gemagnetiseerd. Met een demagnetiserings CD kun je dit herstellen.

Behalve de banden en de koppen van bandrecorders en cassette decks zijn er geen audio componenten die last hebben van een magnetisatie.

Het is onmogelijk dat je door het afspelen van een CD met wat daar dan ook op staat, zulke niet bestaande magnetisaties zou kunnen verwijderen. Misschien kun je met flink wat takke-herrie het stof van je tweeters blazen, maar dat lukt ook wel met Mahler-5 of iets dergelijks.

Netsnoeren. Voor audio apparatuur moeten speciale netsnoeren gebruikt worden.

Als de geluidskwaliteit afhankelijk is van het netsnoer dan moet  je het apparaat onmiddelijk terugbrengen en je geld terug vragen. Het functioneren van je spullen mag niet afhankelijk zijn van het netsnoer. 
Klinklare onzin.

Opwarmen

Voor dat je apparatuur goede prestaties levert moeten de spullen eerst een uurtje opwarmen.

Sommige apparatuur (buizenversterkers) liever altijd aan laten staan.

Transistor apparatuur heeft geen opwarmtijd nodig. Er is vaak een inschakel vertraging voor de luidsprekers om een "Bwoep" geluid te voorkomen, maar dat heeft niets te maken met opwarmen.

Het inwendige van buizen is na 1 of  2  minuten op bedrijfstemperatuur.

De rest is fantasie.

Phasing, polariteit.  De manier waarop de netstekker(s) in het stopcontact zit is belangrijk voor het geluidsbeeld.

Als dat het geval is moet je de apparatuur onmiddelijk terugbrengen, want dan heb je rommel gekregen. Apparaten behoren ongevoelig te zijn voor hoe de stekker ingestopt is.
De luidsprekers moeten wel met gelijke polariteit aangesloten worden!

Q

Ruimtelijkheid

Je kunt verbeteringen die je aan je apparatuur aanbrengt vooral horen aan de ruimtelijkheid van de weergave en de mate waarin je instrumenten kunt plaatsen in het stereo-beeld.

De ruimtelijkheid wordt vooral bepaald door de opname (originele akoestiek, microfoon opstelling, mixage). Factoren waarop je als luisteraar geen invloed hebt.

In je luisterruimte worden de klank en de ruimtelijkheid bepaald door de luidsprekers, de opstelling daarvan en de akoestiek van je luister ruimte.

De afspeel-apparatuur en de versterker(s) hebben hierop zo goed als geen invloed.

En de kabels al helemaal niet.
Bij vinyl-platenspelers kan een gebrekkige kanaalscheiding een negatief effect hebben op de ruimtelijkheid. Bij digitale bronnen is dat altijd perfect..

Spikes onder je luidspreker kasten geven een aanzienlijke verbetering van het geluid en verminderen geluidsoverlast.

De luidsprekerkasten moeten met de midden- en hoge tonen luidsprekers ongeveer op oorhoogte opgesteld worden. Dat kan met ieder resonatie vrij onderstel.

Geluidsoverlast is met zulke simpele middelen beslist niet te bestrijden.

T

Uiterlijk

Het uiterlijk van de apparatuur is van grote invloed op de geluidskwaliteit

Luisprekerkasten met veel uiterlijk vertoon zoals exotische vormen, welvingen, uitstulpingen, tweeters in een soort zetpillen, chroom ribben en soortgelijke verfraaingen bieden (daardoor) geen betere geluidskwaliteit dan simpele rechthoekige kasten.  De kwaliteit zit'm in de goede keuze van luidsprekers, kast volume, kast principe,  kast-constructie en wisselfilter.

Laat je niet imponeren dit soort visueel lawaai.

Er zijn wel ongebruikelijk aandoende vormgevingen die een grote invloed hebben op de (rond) straal eigenschappen van de luidsprekers. Daar is dan wel een goed verhaal bij.

Voeding

Aan het voedingsdeel van HiFi apparatuur moeten de hoogste eisen gesteld worden. Bij apparatuur die analoge en digitale techniek combineert moeten gescheiden voedingen toegepast worden voor het analoge en het digitale deel.

Je moet als elektronicus wel heel dom en onprofessioneel te werk gaan om met blunders in het voedingsdeel de geluidskwaliteit aan te tasten.

Het gebruik van gescheiden voedingen is een dure methode om te voorkomen dat ongewenste signalen uit het digitale deel in het analoge deel komen. Met een goede lay-out van de printen  en enkele eenvoudige middelen kun je dat doel ook bereiken.

Ook bij gescheiden voedingen kan een slechte print lay-out of bedrading alles verpesten.

Wiring

Bi- of Tri- wiring verbetert de geluidskwaliteit aanzienlijk.

Bi- enTri- wiring berust op de foute gedachte dat hoge en lage tonen over dezelfde luidspreker kabel elkaar in de weg zouden zitten.
Niet te verwarren met Bi- of Tri- Amping, wat wel duurder is (tenzij je het zelf bouwt)  maar niet zinloos is.

Xtal, Het kristal of eng: crystal, soms xtal, bepaalt de klok frequentie in o.m. CD-spelers.

Je moet het kristal ingieten om de jitter te verminderen.

Wijd verspreid is het misverstand dat het ingieten van het kristal in de CD-speler de jitter vermindert. Jammer, die jitter wordt niet veroorzaakt door mechanische trillingen, maar door de ruis van de oscillator-schakeling. 

Overigens vallen de effecten van die jitter in het niet bij andere ruisbronnen.

Y

Zuurstof arm koper

is een absolute vereiste voor hifi kabels. Met zuurstof krijg je oxidatie en dan wordt de geleiding slechter.

Nergens in de elektronica techniek (industrieeel, telecommunicatie, computer, medisch, militair, wetenschappelijk) zijn er geleidings problemen bekend met het koperdraad dat alom toegepast wordt. Alleen in het High-end-Hifi hoekje maken allerlei pseudo technici zich er zorgen over.

In mijn hoofdstukken over kabels staat er ook nog wat over.