Hoe word ik een goede High-Ender

In min of meer willekeurige volgorde een aantal tips voor als je echt wilt meetellen in de High-End HiFi wereld.

• Zorg dat je de complete samenstelling van je set uit je hoofd kent. Je moet van al je apparatuur het merk, typenummer, flink wat specificaties en ook de prijs waarvoor je het gekocht hebt (en de adviesprijs, want die was veel hoger) als parate kennis bij de hand hebben.
  Je moet zulke gegevens ook gedetailleerd weten van apparatuur die je wel zou willen hebben, maar niet kunt betalen. Je toont daarmee aan dat je een zo goede smaak hebt dat zelfs jij je die niet kunt permitteren.
  
• Je vervangt tenminste eens per twee of drie maanden een component van je apparatuur; -al is het maar een kabeltje- want iedere stilstand is achteruitgang.
  
• Luisterproeven om het effect van een verandering in je set te bepalen doe je altijd alleen. De aanwezigheid van anderen zal je slechts storen in je objectieve oordeelsvorming over het effect van de wijziging. Dit is vooral belangrijk als je voor de verantwoordelijke taak staat dat je er een artikel over moet schrijven voor het vakblad waaraan je verbonden bent.
  
• Als je bijv. twee of meer CD-spelers met elkaar wilt vergelijken doe je dat nooit door ze achtereenvolgens op de zelfde versterker/luidspreker combinatie aan te sluiten. Je kunt van te voren aanvoelen dat de ene speler het veel beter op de ene combinatie doet en de andere speler optimaal is met je andere combinatie  (Een beetje High-Ender heeft toch minstens twee of drie eind-trap/speaker combinaties naast elkaar staan, want met een enkelvoudige set kun je nu eenmaal geen vergelijkingen maken)
  
• Iedere suggestie dat je luisterproeven "blind" zou moeten doen wijs je hoogstverontwaardigd af. Je laat je toch zeker geen kruisverhoor afnemen?. De gedachte alleen al dat er aan jouw objective oordeelsvorming  getwijfeld zou kunnen worden is al een regelrechte belediging.
  
• Als je internet hebt moet je zo snel mogelijk online gaan met een homepage die een uitgebreide beschrijving bevat van alle combinaties die je in de loop der tijd in huis gehad hebt, inclusief de aanschafprijs, en wat er allemaal aan mankeerde. Er moeten beslist foto's bij van de set die je nu hebt en links naar de website van elk merk dat je in huis hebt.
  Meer informatie hoeft er niet op de website van een High-Ender, want de beschrijving van je huidige set is eigenlijk al voldoende om aan de wereld duidelijk te maken wie je bent.
  
• Lees uitsluitend tijdschriften die over High-End HiFi gaan. Zeg tijdschriften die alleen over elektronica gaan onmiddelijk op, evenals je lidmaatschap van de consumentenbond of zo. Deze begrijpen helemaal niets van High-End, en kunnen je alleen maar op een dwaalspoor brengen.
  
• Als je nog boeken in huis hebt over elementaire elektronica of natuurkunde moet je die onmiddelijk verbranden. (niet weggooien, want dan zouden ze in handen kunnen komen van iemand anders die daardoor zo beinvloed kan worden dat 'ie nooit meer een echte High-Ender kan worden)
  High-End Hifi behelst nu eenmaal een groot aantal aspecten waarvoor de gevestigde elektronica-techniek en natuurkunde niet alleen ontoereikend zijn, maar vaak ook een geheel foute voorstelling van zaken geven.
  
• Luister uitsluitend naar adviezen van mensen die een installatie in huis hebben die tenminste gelijk of beter is -in ieder geval duurder- dan die van jou. Mensen met goedkopere spullen wijs je voorzichtig op de tekortkomingen ervan. Zeg in ieder geval nooit dat het "ook wel aardig klinkt" of zoiets, want dan denkt zo iemand dat 'ie zich met jou kan meten.
  
• Als je ooit in contact zou komen met een elektronica-technicus die geen High-Ender is moet je uiterst omzichtig te werk gaan, vooral als zo iemand laat blijken ook wel enige interesse in "zeer goede" geluidsweergave te hebben. Deze mensen zijn er steevast op uit om de meest fundamentele principes van High-End HiFi omver te halen. Ze zullen zonder uitzondering beweren dat alle elektronische verschijnselen in verband met muziekweergave met formules uitgerekend kunnen worden. En dat daaruit dan blijkt dat de verschillen die jij zo nadrukkelijk hoort tussen allerlei kabels en elektronische apparaten, afwezig zijn of pas in het zesde cijfer achter de komma zitten. Met dat laatste kun je nog wel even uit de voeten, want daarmee maak je duidelijk dat jouw oren zo gevoelig en ontwikkeld zijn dat je zulke kleine verschillen duidelijk kunt horen. 
  Maar als deze "technici" beweren dat er geen enkel verschil kan zijn -en je ook geen argumenten meer kunt verzinnen om dat te bestrijden- dan rest er nog maar één uitweg: .....Het IETS.
  Het IETS onttrekt zich aan iedere wetenschappelijke of technische analyse. Het IETS wordt door de fabrikanten van high-end apparatuur op mysterieuze wijze in de kasten en kabels aangebracht en veroorzaakt dat jij die dramatische verschillen hoort die een niet High-Ender volstrekt ontgaan.
  Probeer als High-Ender nooit om het IETS te doorgronden. De meest in het oog springende eigenschap van het IETS is immers dat het zich nooit laat beschrijven door een technische of wetenschappelijke analyse. Het zal zich daar -per definitie- aan onttrekken.
  De Namen van Fabrikanten die relatief veel 'IETS' in hun Producten toepassen dienen met enige eerbied te worden uitgesproken.
  

Tips van Franco M, begin 2005:

• Onthou zoveel mogelijk namen van mensen die iets met High-End te maken hebben. Vergeet niet hun weldaad te kunnen citeren.
• Vraag in een winkel altijd naar wat ze niet hebben. Jouw kennis wordt zo duidelijk.

Beursbezoek - de etiquettes:

• Trek bij beursbezoeken tijd uit om de directeuren de hand te schudden. Vergeet daarbij niet een compliment te geven voor hun innoverende nieuwe producten. Let erop dat je op dat moment hun nieuwe folder zichtbaar draagt.
• Als je door de vertegenwoordiger folders krijgt aangereikt die je nog niet hebt, laat dan weten dat je ze al hebt. Neem ze toch aan en laat weten dat je ze voor een vriend meeneemt die nu toch een aan een upgrade toe is.
• Laat bij demonstraties jouw (SA)CD draaien. Deze heb je gekocht op een plek die niemand kent en iedereen is je dankbaar voor de nieuwe aanwinst. Vergeet niet pen en papier te regelen om de titel te kunnen opschrijven voor anderen.
• Vraag als een set niet lekker klinkt of het inderdaad de karige stroomtoevoer is van de demonstratieruimte. Probeer je daar overheen te zetten en geef aan dat je daar wel doorheen luistert.
• Leun af en toe naar voren en knik. Laat weten dat je emotioneel wordt geraakt.
• Als een set meer kost dan verwacht, geef de vertegenwoordiger de tijd om de toegevoegde waarde uit te leggen. Luister dan nog een keer en je zult ervaren dat de prijs inderdaad rechtvaardig is.
• Nooit benieuwd zijn naar de minder kostbare apparatuur die niet staat aangesloten. Daar ben je al overheen gegroeid.
• Vertrek nooit uit een demoruimte zonder gedag te zeggen.
  
• { wordt vervolgd }

Nog een paar tips voor meer luistergenot:

• Neem alle denkbare maatregelen om iedere vorm van storing te elimineren door signalen die van buiten komen. Te denken valt o.m. aan netfilters, voor iedere component in je rack een apart filter want dan beinvloeden de componenten elkaar ook minder, een netspanningsstabilisator tegen die dramatische schommelingen in het gewone lichtnet, een earth-cleaning filter voor een schone aardverbinding  (voorkomt dat de troep die je buurman via z'n gewone aardleiding in de grond stopt er bij jou weer uit komt).
  Ook kunnen op zorgvuldig uitgezochte plaatsen signaal-scheidingstrafo's in de interlinks wonderen van verbetering geven, maar je moet er wel uitgebreid mee experimenteren.
  Let er ook op dat je voor je digitale apparatuur de speciaal daarvoor ontwikkelde netsnoeren gebruikt.
  
• Voor je gaat spelen besluit je  -op grond van de muziek die je van plan bent- welke interlinks er nodig zijn en haal je het voorkeur type uit de mahoniehouten doos waarin die tussentijds rust in zacht pluche en onder een flanellen doekje. Je gebruikt daarbij flanellen handschoenen, want die kabels worden niet voor niets zo zorgvuldig verpakt. 
  
• Je interlinks, maar ook je luidspreker kabels kun je omwikkelen met geaarde goudfolie (wat minder goed maar wel goedkoper is aluminium keuken folie) om te zorgen dat er zich geen statische ladingen kunnen opbouwen op de buitenkant van de kabels. (Om precies dezelfde reden wordt zulke goudfolie ook in de ruimtevaart gebruikt)
  
• Ongeacht of je netfilters toegepast hebt moet je de juiste phasing van de diverse componenten uitzoeken. Je moet alle combinaties van netstekker polariteit uitproberen. Luister daarbij naar diverse genres muziek, want het is heel goed mogelijk dat je voor verschillende soorten muziek (of spraak !)  ook verschillende optimale combinaties vindt.
  
• Als je je luidspreker kabels d.m.v. schroefklemmen aangesloten hebt zul je gezien hebben dat die meestal rechtsom vastgedraaid worden. Informeer bij de betere HiFi zaak eens naar links-draaiende klemmen. Door de rechter luidsprekeraansluiting te voorzien van linksdraaiende klemmen kun je een betere symmetrie bereiken. Nog beter wordt het als je de heengaande stroom voor de rechter luidspreker door een rechtsdraaiende klem laat gaan en de terugkomende stroom door een linksdraaiende. Bij de linker luidspreker moet het natuurlijk net andersom. 
  Als je ook in staat bent om je versterker te modificeren moet het daar precies tegengesteld aan de situatie bij de luidsprekerkasten. 
  Sorry, ik weet nog even geen definitieve oplossing voor Bi- Amping maar ik vermoed dat het daar het zelfde verhaal is. Bij Tri-Amping moet je wellicht bij de middenkanalen alles net andersom doen dan voor de rest, maar dat hangt af van het type wisselfilter dat je gebruikt.
  
• Voordat je echt naar muziek gaat luisteren moet je set toch wel zo'n half uur ingeschakeld zijn. Pas dan is alles enigzins in thermisch equilibrium en mag je de optimale prestaties verwachten. Daarvóór is het slechts bagger en dat kan je hele avond luistergenot verpesten.
  In die tussentijd kun je de CD's en de vinyl-platen die je denkt te gaan spelen vast demagnetiseren.
  
• Als je een CD gaat afspelen (en zeer beslist als je vinylplaten gaat draaien) dien je eerst alle antenne- en kabel aansluitingen af te koppelen. De storing die zo'n antenne oppikt als je 'm toch niet gebruikt kan een desastreus effect op de klankrijkdom hebben. Als je een optische audio verbinding hebt met je sateliet ontvanger kan die wellicht blijven, maar als er een coax of analoge interlink zit moet 'ie los. (De outdoor unit moet maar liever verbonden blijven met de ontvanger, i.v.m. de automatische firmware updates van de sateliet provider ;-)

Tips van Franco M, begin 2005:

• Leg kabels niet op vloeren die (door de luidsprekers of andere oorzaken) kunnen trillen. Probeer deze liever te laten zweven. Door vloertrillingen ontstaan er "wilde elektronen". Hierdoor wordt de rijkheid van het geluid onherroepelijk aangetast. De definitie neemt af en de ruimtelijkheid gaat verloren.
• Plak loodplaten onder elke plank van je hifirack en zet nooit twee apparaten op één plank. De magnetische velden die voor storingen zorgen worden zo tegengehouden.
• Vergeet niet om elk apparaat op extra dempingvoetjes te zetten (of spikes). Trillingen zijn funest. Vooral de optische lezers (CD/DVD-Speler) hebben veel profijt van goede dempingvoetjes. Experimenteer met verschillende soorten demping, van hout tot titanium. Elk apparaat heeft een eigen negatieve trillingsfrequentie die geëlimineerd moet worden.

• { wordt vervolgd }