Introduction in English
Begrippen H
Home
Handgemaakt
Als het om artistieke producten gaat mag je van een "handgemaakt"
product een bepaalde eigenheid, authenticiteit, originaliteit, uniciteit e.d.
verwachten.
Voor technische producten als audio elektronica mag je van
"handgemaakt" niet meer verwachten dan dat het veel duurder is en dat
het met veel grotere toleranties (= variaties in de eigenschappen) gemaakt is.
Bij apparatuur die in kleine aantallen gemaakt wordt is de kwaliteits controle
naar verhouding extreem duur. Bij grote aantallen is die controle goed te
automatiseren tegen geringe kosten-per-apparaat.
Top
Halfgeleider
Elektronisch element gemaakt van vaste stof (dus geen vacuum, gassen of
vloeistoffen)
Het basis materiaal is meestal silicium. Typische halfgeleiders zijn
transistoren en geintegreerde circuits.
Zie Transistor en Diode.
Top
Halfspoor
Bij de bandrecorder of het tapedeck een opneem techniek waarbij 2 sporen op de
band van 6.25 mm breed geschreven worden. Hiermee is stereo mogelijk als beide
sporen gelijktijdig geschreven worden, of mono, en dan heb je de dubbele
speelduur door de bandhaspel aan het einde om te keren.
Zie ook volspoor, tweespoor, vierspoor, kwartspoor.
Het bekende compact casette systeem gebruikt een viersporen techniek. Twee heen
en twee terug.
Top
Harmonische vervorming
Vervorming van het signaal waarbij er harmonischen gevormd worden.
Er is een apart hoofdsuk over
allerlei soorten vervorming.
Harmonische vervorming gaat altijd samen met intermodulatie
vervorming, want de mechanismes zijn hetzelfde.
Top
Harmonischen
Ook genoemd boventonen. Frequenties die een heel veelvoud zijn van de grondtoon.
Zo is de tweede harmonische de dubbele frequentie, de derde is drievougig enz.
In meer muzilale termen uitgedrukt: De tweede harmonische is het octaaf, de
derde een octaaf plus een quint, de vierde twee octaven enz.
Heel vroeger werd er wel een andere nummering gebruikt: De eerste boventoon is
dan het octaaf, de tweede een octaaf plus quint enz. Dit is erg verwarrend maar
je komt het in oudere literatuur nog wel eens tegen.
Zie ook klankkleur
Top
Heatgun
Een soort fohn, alleen wordt deze veel heter.
Wordt in de elektronica gebruikt om krimpkous te krimpen, soms ook voor bepaalde
soldeerverbindingen.
Top
Hermetisch (dicht)
Geheel gesloten, bestand tegen een bepaalde (gas-of vloeistof) druk.
Sommige behuizingen van elektronische apparatuur of -componenten zijn hermetisch
dicht. Dat is vooral vereist als die spullen onder barre klimatologische
omstandigheden moeten functioneren. (nautisch, diepzee, ruimtevaart, om er maar
een paar te noemen)
De bekende snelkookpan is een voorbeeld van een hermetisch gesloten vat, nouja,
tot een bepaalde druk, want dan gaat het veiligheidsventiel wel open, en ook bij
onderdruk stroomt er lucht in.
Top
Hertz
De eenheid van frequentie. Het aantal Hertz geeft het aantal trillingen per
seconde aan.
Vaak worden voorvoegsels gebruikt: KiloHertz (KHz) voor 1000, MegaHertz (MHz)
voor miljoen, en GigaHertz (GHz) voor miljard.
Het voor mensen hoorbare gebied van geluidstrillingen loopt van 20 Hz tot 20 Khz
Om een idee te geven: 50 Hz (de frequentie van het lichtnet) is een zeer lage
bromtoon. 440 Hz is de a' (1-gestreept) ongeveer bij het sleutelgat van het
pianoklavier, en de hoogste toon op de piano (en het hele orkest) is ongeveer
4500 Hz. Hogere frequenties zijn altijd boventonen die de specifieke klank aan
een toon geven.
Zie ook het hoofdstuk Hoe klinkt
elektronica.
Top
Hexadecimaal
Een voor mensen beter leesbare notatie van binaire of digitale getallen. Behalve
de cijfers 0 t/m 9 kent de hexadecimale notatie de extra cijfers "A"
t/m "F"
Zie de paragraaf over
binare getallen.
Top
Hexode
Zie elektronen buis.
Top
HiFi
Afkorting van van het engelse High Fidelety: Geluidsreproductie met een zeer
goede getrouwheid aan het origineel.
Top
Hifiction
De planeet waar de dromen van high-enders werkelijkheid worden. Helaas zijn
de mogelijkheden voor interplanetair reizen nog erg beperkt. High-enders moeten
het voorlopig nog doen met wat op aarde (beide benen op de grond) mogelijk is,
al zijn er heel wat die al proberen wat te zweven.
Top
High-Pass
Een filter-circuit dat alleen (relatief) hoge frequenties doorlaat.
Alternatieven: Low-Pass, Band-Pass,
Band-Stop filters. Zie ook het hoofdstuk
Basis-elektronica
Top
Hold, hold-circuit.
Zie Sample & hold.
Top
Honderd Volt systeem
Bij omroep installaties zoals op stations en sportvelden zijn de luidspreker
leidingen meestal zo lang dat er grote leiding verliezen zouden optreden als je
met 8 Ohm luidsprekers zou werken. In zulke gevallen gebruikt men bij iedere
luidspreker een transformator, terwijl het signaal op de distributie-leiding op
ca. 100 Volt gehouden wordt.
Ik vermoed dat de vroegere "Radio Distributie" ook gebaseerd was op
een 100 Volt systeem.
Top
Hoofdtelefoon
Een ding om op je hoofd te zetten. Twee schelpen bedekken de oren en laten
het geluid horen.
Er
bestaan z.g. open en gesloten types. De "gesloten" types dempen
omgevingsgeluiden tamelijk sterk, maar leveren doorgaans een matige
geluidskwaliteit. De "open" types laten het omgevingsgeluid bijna
ongehinderd door, maar geven meestal een beter geluid. In dit segment vind je
ook hoofdtelefoons met een zeer goede geluidsweergave die je kunt gebruiken als
referentie voor de klankbalans, en om naar muziek te luisteren als je
huisgenoten niet willen meewerken..
Er
bestaan ook elektrostatische types met een uitzonderlijk goede geluidskwaliteit,
en er zijn op dat gebied ook zelfbouw mogelijkheden. Zie elektrostaten.
De z.g.
"oordopjes" zijn heel kleine elementjes die met een rubber flensje in
het gehoorkanaal gedrukt worden. Bijna per definitie zijn ze van het
"gesloten" type. Sommige produceren een uitermate goed geluid. Niet
iedereen apprecieert echter het gevoel van die dingen.
Dan
zijn er de "draadloze" hoofdtelefoons. Het signaal wordt hier
overgedragen door infra-rood licht (net zo iets als de afstansbediening van
allerlei apparatuur) of via een radio verbinding. Sterk in opkomst is de
z.g "blue tooth" techniek die berust op digitale overdracht via een
radio verbinding over een betrekkelijk korte afstand (enkele 10-tallen meters)
De
Infra-Rood verbindingen willen nog wel eens uitvallen doordat er iemand of iets
in de weg staat. De blue-tooth of andere radio verbindingen hebben daar minder
last van.
Bij de
meeste draadloze hoofdtelefoons zit je vast aan een combinatie van hoofdtelefoon
en zender. Je hebbt geen vrije keuze voor de hoofdtelefoon, terwijl die het
meest bepalend is voor de geluidskwaliteit.
Ik weet
niet of er zender/ontvanger combinaties bestaan waarop je de hoofdtelefoon van
je voorkeur kunt aansluiten.
Top
Hopkinson, de wet van-
De wet van Hopkinson is min of meer het equivalent van de wet
van Ohm, maar dan voor magnetische circuits.
Zie de technische
artikelen over (elektro) magnetisme.
Top
Hysteresis
Een niet lineair verschijnsel, waarbij het gevolg enigszins - maar niet
proportioneel- achterblijft bij de oorzaak ervan.
In mechanische systemen kennen we het als "stilstaande wrijving" en
"speling".
In de elektrotechniek kennen we hysteresis o.m. bij de magnetische eigenschappen
van ijzer. Hysteresis kan een bron van vervorming zijn in (luidspreker)
transformatoren en wisselfilter-spoelen met een ijzerkern.
Top
Home